Kadın Sağlığı ve Hastalıkları

Adet Öncesi Sancı PMS (Premenstürel Sendrom) Nedir?

PMS, yani premenstürel sendrom, bir hastalık değil ama aşırı derecede rahatsız edici bir durumdur. “Adet dönemimden önceki bir hafta kendimi tam anlamıyla bıraktığım süredir. Ayrıca vücudumdaki değişimler beni çok etkiler. Göğüslerim gerilir, merdivenleri İnip çıkarken bile büyük acı duyarım. Kocamla aynı yatakta bile yatmak İstemem, bu dönemde bana dokunulmasından hiç hoşlanmam” diyor okuyucularımızdan biri.

Okuyucumuz bu problemi yaşayan birçok kadından sadece biri. Tıp kitaplarında belirtilen sayılara bakılacak olursa, kadınların sadece üçte biri bu sendromu yaşamamaktadır. Aslında bu sendrom birçok semptomun birikiminden meydana gelmektedir. Bazı kadınlar adet dönemlerinden önceki bir haftada bir şekilde gergin olurlar. Kadınların bir diğer kısmı ise tıpkı okuyucumuzda olduğu gibi göğüslerinin hassaslaşmasından, karınlarının şişmesinden ve kendilerini beş kilo daha ağır hissetmelerinden şikayet ederler.

Yine başka bir grup kadın da yüzlerinde sivilce çıktığından ve sindirim sistemlerinin birden çalışmadığından yakınırlar. Aynı şekilde uyku bozuklukları, şişmiş bacaklar ve alışık olunmayan yeme alışkanlıkları PMS’nin belirtilerinden olabilir. Adet görülmeye başlandığı andan İtibaren ise birkaç saat içinde bu belirtiler kaybolur.

PMS, uzun süre doktorlar tarafından ciddiye alınmamıştı. Hatta pek çoğu “Bunu düşünmeyin, kendinize başka uğraşlar bulun” ya da “Sakin olmaya çalışın” diyordu. Gerçi uzmanlara göre fazla stres premenstürel şikâyetleri artırabilir ama bu, ilgili kadınların aşın hassas ya da acıya dayanıksız oldukları anlamına gelmez. Çünkü PMS’nin somut olarak fizyolojik nedenleri de vardır.

PMS’de Hormonlar Aracı Denge

Birçok doktora göre şikayetlerin ana nedenini hormonlar arasındaki dengesizlik, özellikle östrojen ve progesteron hormonlarının uyumsuzluğu oluşturmaktadır. Her İki hormon da yumurtalıklarda üretilmektedir. Bunlardan östrojen rahim mukozasının yapımına hizmet eder. Progesteron İse rahim mukozasını döllenmiş bir yumurtayı hamilelik için hazırlar, yani mukozayı yumurtayı kabul edecek duruma getirir.

Siklusun ikinci yansında çok az progesteron üretilmişse östrojenlerin bir kısmı artar ve bu da vücutta değişikliklere, aşırı iştaha ya da vücutta yoğun su birikimine neden olur. Ancak doktorlar bu su birikimine neden olan hormonlar arasında Aldesteron’u da saymaktalar. Eğer vücut fazla aldesteron üretirse, böbrekler bundan etkilenir ve vücudun İdrar sökme işlemi gerçekleşmez. Su vücutta kalır ve kadın kendini şişmiş hisseder.

Ayrıca adet döneminden önce göğüslere ağrı veren ve sindirim bozukluklarına neden olan bir diğer hormon da prolaktin olabilir. Vücut bu maddeyi özellikle kadın emzirme dönemindeyken üretir. Ancak yine de çocuğu olmayan kadınlarda az miktarda üretilir. Tiroit bezinin zarar görmesi, bazı ilaçların alımı, anti histaminikler ya da tansiyon İlaçlarının alınması gibi durumlarda prolaktİn miktarı yükselebilir. Aynı şekilde aşırı streste de prolaktin miktarı artış gösterebilir. Prolaktin hormonunun fazlası östrojen – progesteron balansım aksatır.

PMS’de B Vitaminin Etkileri

Vücuttaki hormonların böyle bir kargaşa yaşattığı bu dönemde doktorlar kadınların bu aksamalardan farklı etkilendiğini araştırıyorlar. Kesin olan bir şey vardır, o da hormon seviyesi kendi İçinde kapalı bir sistem olmayıp, aksine dışarıdan gelen duyumlara, örneğin yediğimiz yemeklere karşı hassas oluşudur. Bunun üzerine PMS uzmanları B6 vitamininin üzerinde durmaya başlamışlar. Bu vitamin özellikle deniz ve tatlı su balıklarında, muz, avokado ve çavdar ekmeğinde bulunmaktadır ve hormon seviyesinin dengelenmesinde görevlidir.

Ayrıca sinir sistemindeki İleti ağının İşlemesi, örneğin serotonin üretimi için vücudun B6 vitaminine İhtiyacı vardır. Ayrıca bu madde duygularımızı yönetir. Gerçekten yapılan araştırmalara göre birçok kadında belirli bir süre B6 vitamini ile tedavi uygulandığında psikolojik ve bedensel olarak daha iyi oldukları görülmüştür. Yine de PMS’nİn oluşması sadece bu vitaminin eksikliğine bağlanamaz. Çünkü magnezyum eksikliği, çok az kalsiyum ve hepsinden önemlisi doymamış yağ asitlerinin yeterince alınmaması, metabolizmayı etkileyip bu şekilde de hormon seviyesine etki edebilir.

Her şekilde eğer bir kadın adet dönemi öncesi sorunlardan şikâyet ediyorsa kan ve mineral seviyesinin araştırılması gerekir. Gerçi bu tür bir sorunun ardında organik bir problem çok nadir görülse de jinekolojik bir check – up’ın yapılması da sorunun çözümüne yardımcı olacaktır. Böyle bir araştırmada hastaya psikolojik problemlerinin olup olmadığı da sorulmalıdır. Çünkü hormon balansını sadece stres değil bastırılmış duygular ya da psikolojik dengesizlikler de bozarak PMS’yi ağırlaştırabilir. Buna bağlı olarak birçok psikolog menstürasyonlarına negatif bakışları olan kadınların PMS’den şikayet ettiklerini söylüyorlar. Bunlar örneğin uzun süredir bir çocuğun hayalini kuran kadınlar olabilir; çünkü onlar İçin adetin gelmesi yine hamile kalamamış olmak anlamına gelir. Ya da ergenlik dönemlerinde adet dönemi hakkında uyarılmayıp bir süprizle karşılaşan kadınlar. Her İki durum İçin de PMS’nin belirli bir nedeni yoktur ya da nedenler birbirinden farklıdır buna bağlı olarak tedavi şekilleri de değişkendir.

Birçok kadın problemlerinin organik kaynaklı bir rahatsızlık olmadığım ve doğurganlıklarının bu hormon seviyelerinin dengelerinin bozulması İle aksamadığını öğrendiklerinde daha çok rahatlarlar.

PMS Tedavisinin Yansıra Sağlıklı Bir Beslenme De Şikayetleri Azaltacaktır:

Lifli besinlerin çok alınması. Çavdarlı ürünler, lahana, baklagiller ve meyve sindirimi ve östrojenin boşaltımını teşvik eder.

Şeker kullanımının azaltılması. Şekerin organizmada yanması için B vitaminine ihtiyacı vardır. Vücut şekeri yakmak için B vitamini kullandığında İse vücut için gereken vitamin miktarı azalmış olur. Ağır bir B vitamini eksikliğinde bunu doğal besinlerden telafi etmek çok zordur. Böyle durumlarda ise vitamin tabletleri yardımcı olur.

Tuz kullanımının azaltılması. Tuz suyu tutar, bu nedenle vücuttaki su şişkinliklere neden olabilir. Vücuttaki suyun boşaltılması için bazı maddeler kullanılabilir. Ancak bu suyu boşaltırken vücuttaki önemli mineral maddeleri de atılabilir.

Doymamış yağ asitlerinin alımı arttırılmalı. Vücut bu tür yağlan prostoglandinlerin yapımı İçin kullanır. Bu hormon benzeri madde östrojen ve progesteron hormonlarının aynı dengede kalmasını sağlar. Doymamış yağ asitleri ayçiçeği gibi birçok bitkinin içeriğinde yağ olarak bulunur.

Çay Ve Kahve Alımının Azaltılması İnsülin Boşaltımını Teşvik Eder.

Buna bağlı olarak kan şekeri düşer ve kişide tatlı yeme İhtiyacı görülür. Birçok kadın adet döneminden önce bol hareket etmenin faydasını görür. Çünkü bu metabolizmayı harekete geçirir ve bu şekilde kişinin bütün durumuna olumlu bir etkide bulunur. Bunların hiçbiri faydalı olmazsa doktorla konuşulup belki bir hormon tedavisi üzerinde durulabilir. Aynı şekilde bir doğum kontrolü hapının alımı ya da prolaktin miktarım düşürücü bir maddenin alımı bu durumu kolaylaştırabilir.

Ancak hormon tedavisinin mide bulantısı ve ara kanamaların görülmesi gibi yan etkileri olabilir. Bu durum bazen PMS’nin verdiği sıkıntıdan daha büyük olabilir. Kişi PMS’siyle yaşayabileceğini düşünüyorsa bu durumun onu ileride daha kötüye götüreceğinden korkmamalıdır. Çünkü bazen bu şikayetler kendiliğinden kaybolabilir.


Aklınamı Takıldı? UZMANLARA VE ANNELERE SOR (Tıkla)
Instagramda Bizi Takip Edin ! (Tıkla)
Ay Ay Bebek Gelişim Evreleri

Annemce

Annemce yazar ekibi, kadın ve çocuk sağlığı, hamilelik, bebek sağlığı, kısırlık ve tüp bebek konularında tecrübe ve bilgi sahibi alanında uzman kişilerden oluşmaktadır.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu