Çocuk

Çocukların Gelişim Evreleri Nelerdir? Yaş Yaş Çocuk Gelişimi


Birçok anne baba iki yaşındaki çocukları birden bire uslu olmaktan vazgeçip asi, inatçı veya alıngan bir kişiliğe büründüğünde endişeye kapılabilir. Çocuğun bu değişimi karşısında endişe ve korkuya kapılmak ise yersizdir. Çünkü bu değişim onun gelişimiyle ilgilidir. Kendi kişiliğini oluşturmada çok önemli bir adımdır, Küçük çocuklardaki bu değişim çok hızlı seyreder. Çaresiz, başkalarının yardımı olmadan yaşayamayan minik bebek birden sürekli hareket halinde olan araştırmaktan ve deneyler yapmaktan kendini alamayan küçük bir insan olup çıkar.

Bir yaşına gelmiş çocukların yüzde 15 ayını doldurmuş çocukların ise yüzde yüzüne yakın kısmı yürüyebilir. Bu yaştakilerin çoğu “anne” veya “baba” kelimelerini telaffuz edebilir ve tek başlarına yemek yemeyi de becerebilirler. 1,5 yaşına geldiklerinde ise ortalama 40 – 50 kelime konuşabilirken bunun beş katını anlayabilirler.

Aynı yaşta karalama resimler yapmaya başlar ve üç – dört oyun blokunu üst üste koyabilirler. Bu denemeleri yapabilmesi için çocuğunuza uygun oyuncaklar seçmeli ve oynarken ona karışmamaya, yönlendirmemeye dikkat etmelisiniz. Çocuğun duygu dünyası da yine bu yaşlarda (sevinme – üzüntü, utanma – kızgınlık) gelişme gösterir.

İki Yaş Çocuk Gelişimi: Çocuğunun Becerileri

İkinci yaşa doğru çocukların çoğu “benim” kelimesini ve hayal kırıklığı duygusunu keşfeder. Bu dönemde çocuklar kendi sınırlarıyla karşılaşıp inat krizleri geçirebilirler. Çocukların yaşadığı bu döneme negatif dönem denir. Çocuk her şeye “hayır” diyen olumsuz bir dönemdedir. İki kutup arasında gider gelir. Yani çok arzu ettiği bir şeyi birden reddedebilir. “Açım” der ebeveyn yemek verdiğinde de “yemek istemiyorum” diye ağlar.

Çok kararsız ve dengesiz bir tutum içindedir. Hayvanları ve sesleri taklit etme dürtüleriyle çok eğlenceli de olabilirler. Bu dönemde soru sorma yaşı başlar ve etraflarındaki her şeyi canlı olarak algılarlar (dolabın kötü kötü bakması veya taşın uyuması gibi, büyülü düşünme dönemi başlar). Konuşmada İlerlemeler kaydedilir. Çocuk artık iki kelimelik cümleler kurabilir.

Tüm burada belirtilen yaşlar sadece ortalama olarak alınmıştır. Burada amaç çocuğunuzun duygularını ve hangi dönemde olduğunu daha iyi anlayabilmenizdir. Her çocuğun kendine özgü bir gelişme hızı olduğu da unutulmamalıdır. Çocuğunuz bir alanda çok fazla ilerleme göstermemiş ise büyük ihtimalle diğer bir alanda daha fazla ilerlemiştir. Eğer çocuğunuzun gelişmesinde bariz bir gerilik fark ederseniz çocuk doktoruna veya bir pedagoga danışmalısınız.

Üç Yaş Çocuk Gelişimi: Çocuklar Çok Hassas

Çocuğunuz artık gittikçe büyüyen özgüveniyle bir kişilik oluşturmaya başlamıştır. Üç yaşla birlikte çocuk giderek daha olumlu, dengeli, sosyal bir birey haline gelmiştir. Fakat kendisini halen dünyanın merkezi zanneder, yani ben merkezcidir.

MOTOR GELİŞİMİ: Tek bacak üstünde durup zıplayabilir, merdiven çıkmaya başlar, ayak parmaklan üstünde yürüyebilir ve üç tekerlekli bisiklet kullanabilir. Kazak, pantolon ve ayakkabı giyebilir. Çocuk karalamalar yapmaya başlar ve bunları isimlendirir. İnsan şeklilerini yamru yumru İfade eder, duygusal durumunu gösteren yüzler çizer. Üç – dört yaşına gelmiş bir çocuk hala karalama yapmıyorsa gecikmiş bir algılama fonksiyonu söz konusu olduğundan çocuk doktoruna danışmalısınız .

SOSYAL GELİŞİMİ: Kendi cinsiyetini bilir, taklit yapar, diğer çocuklara iletişim kurmaya çalışır. Başkalarının duygularını anlamaya başlar ve sabretmeyi de yavaş yavaş öğrenir. Çocuk sosyal ve paylaşımcıdır.

ALGILAMA: Duyuların oturması (örneğin konsantrasyon gibi). Su ile oynamaktan ve ev işlerinde yardım etmekten zevk alır. Çocuk öğrenmeye açtır, sürekli olarak soru sorar. Canlı ile cansızı ayırt etmeyi öğrenmiştir. Hangi eşyanın nasıl kullanıldığını artık bilir. Geçmişin ne anlama geldiğini bilir ama şimdiki zamanda yaşar.

DİL GELİŞİMİ: Dil üç yaş çocuklarında birden bire gelişme gösterir. Çocuğunuz konuşmaktan zevk alır ve “ben” dilini keşfeder. Üç-dört kelimeden oluşan mantıklı cümleler kurabilir (öreğin, “anne dışarı gidiyor” gibi). Çoğul kurabilir. Yeni kelimeler öğrenmesini ve kendi kendine konuşmasını sever.

Öneri: Hatalarını düzeltmeyin. Bunun yerine cümleyi doğru tekrar edin.

DUYGUSAL GELİŞİM: “Ben” gelişimi ön plandadır. Çocuğunuz kendisini kişi olarak algılar ve cezaya karşı aşrı hassas davranır. Çocuğunuz yanınızdayken onun yaptığı sakarlıklardan söz size alınabilir. Üç yaş civarında çocuğun hayal kırıklıklarına karşı hazırlıklı olması gerekir, ama yine de dönem dönem hayal kırıklıkları onu etkiler.

Dört Yaş Çocuk Gelişimi: Çocuklarında Ekip Ruhu Gelişir

Çocuğunuz bu dönemde aktif ve beceriklidir. Diğer insanlarla iletişim kurmayı daha da iyi becerir ve diğer çocuklar onun için önem kazanır.

MOTOR GELİŞİMİ: Hareketleri koordinelidir. Çocuk tırmanabilir, zıplayabilir ve atlayabilir. Dört yaş çocuğu boğuşmayı sever. Tuvaletini tutabilir, ama ara sıra altına kaçırması da normaldir. İçi dolu bardağı dökmeden taşıyabilir. Çizgi adamcıklar ve daire çizebilir. Yaptığı resimlerin ne olduğunu bilir. Renkleri ayırt edebilir.

SOSYAL GELİŞİMİ: Erkek çocuk ise baba, kız çocuk ise de annesiyle kendisini özdeşleştirir. Bu yaşta ruhu oluşur.

İki – üç çocukla birden oynar. Rol oyunlarından büyük zevk alır. Rol oyunlarına ilgi üç yaş civarında başlar. İleride sağlıklı iletişim kurabilmesi içi gereklidir. İlk arkadaşlıklar kurulur.

ALGILAMA: Dikkat süresi artmıştır. Daha sistemli ve amaca yönelik faaliyetler yapar. Tekil ile çoğulu ayırt edebilir. Bu yaşta masallara ilgisi çoğalır. Zaman içinde gerçek gerçek dışı de birbirinden ayırmayı öğrenir. Vücudunu seyretmekten hoşlanır. Çocuğa bedeniyle ilgili bilgiler verilebilir. DUYGUSAL GELİŞİM: Korkular oluşur. Çocuk hayaletlerden, canavarlardan ve karanlıktan korkmaya başlar. Geceleri kabus görür ve anne babasının yatağına sığınır. Teselliye ve anlayışa ihtiyacı vardır. İnat yavaş yavaş ortadan kalkar yerini çocuksu bir agresyon alır.

DİL GELİŞİMİ: Bu dönemde konuşmadan daha hızlı düşünüldüğü için kekeleme olabilir. Kesinlikle üzerinde durulmamalı ve çocuğun dikkati konuşmaya çekilmemelidir.

Beş Yaş Çocuk Gelişimi: Yoğun Soru Sorma Dönemi

Beş yaşına gelmiş çocuğunuzun dış görünüşünden bile değiştiğini fark edersiniz. Boyu uzar, bebeksi görüntü kaybolmaya başlar ve bebeklik yağlan da yok olur. Fakat çocukta sadece dış görüntü olarak değişiklikler oluşmaz. Ruhen de büyük değişiklikler kendini gösterir. Daha sakin olur, ciddileşir ve mantıklı düşünmeye başlar.

MOTOR GELİŞİMİ: çocuk yüzmek ve bisiklete binmek gibi hareketleri yapabilir. İnsan resmi çizerken tüm uzuvlarını tam çizer. Resminde ağaç, ev gibi ayrıntılan da çizmeye başlar.

SOSYAL GELİŞİM: Cinsiyetiyle bütünleşir, cinsiyetinin gerektirdiği rolü üstlenir. Çok uyumlu ve paylaşımcıdır. Sorumluluk almaktan çok hoşlanır. Oyun oynarken mantıkta devreye girer. Birçok arkadaşıyla rol oyunları oynar ve rolün gerektirdiği diyaloglara önem verir.

ALGILAMA: Vücudunu tam olarak algılamaya başlar. Neden – sonuç ilişkisini anlamaya başlar. Çocuk uyanık – uyku ve yalan – gerçek arasındaki farkı kavrar. Çok soru sorar ve ilişkilerin arasındaki bağlantılan anlamaya çalışır.

DİL GELİŞİMİ: Konuşurken dil bilgisini doğru kullanır. Kendini ve isteklerini düzgün cümlelerle ifade eder. Kekeleme çok azalmıştır.

DUYGUSAL GELİŞİM: Beş yaş çocuğu duygularını dile getirebilir. Bağımsız olmayı sever, kendi kararlarını kendi vermek ister. Çok dikkatli ve seçicidir.

Altı Yaş Çocuk Gelişimi: Arkadaşlıklar Ön Plana Çıkar

Okul öncesi dönemde çocuk ruhsal, bedensel ve zihinsel gelişme gösterir.

MOTOR GELİŞİMİ: Beş yaş çocuğunun biraz zorlanarak yaptığı faaliyetleri altı yaş çocuğu daha rahat yapar. Tek başına bardağa su doldurabilir, düğmelerini ilikleyebilir ve ayakkabılarının bağlarını bağlayabilir. Bunları tek başına yapamazsa alıştırma yapılmalıdır.

SOSYAL GELİŞİM: Artık ebeveyn etkisinin yerini arkadaşlık ilişkileri almıştır. Daha çok hemcinsleriyle arkadaşlık eder. Grup çalışmalarında başarılı olur (okula hazırdır). Masa oyunları veya kurallı oyunları oynamayı sever (örneğin kızma birader gibi). Koleksiyon yapmayı sever.

DİL GELİŞİMİ: Yanlış konuştuğu zaman konuşmasını düzeltir. Henüz soyut kavramları anlamaz (fizik, uzay gibi).

DUYGUSAL GELİŞİM: Ruhsal olarak gelişme gösterir. Korku, inat ve olaylar karşısında hemen hayal kırıklığı gibi duygularını dizginlemesini öğrenir. Kendi ayaklan üstünde durmak ister, anne babasına sözünü geçirmeye çalışır (“hayır bunu yapmak istemiyorum!” veya ” saç modelin çok komik gömüyor” gibi). Altı  yaş çocuğu 2 – 2,5 yaşın kararsız, olumsuz, isyankar ve dengesiz özelliklerini gösterir.

ALGILAMA: Harfler ve işaretlere ilgi duymaya başlar.

Evet değerli anne babalar çocuklarımızın gelişimini takip ederek onları desteklemek ve eksik kalan alanlarda onlara yardımcı olarak çocuklarımızı hayata hazırlamalıyız. Baskı, korku, zorla yönlendirme gibi aile davranışların çocuk gelişimini olumsuz etkilediğini unutmayın.

Sağlıcakla Kalın.


Aklınamı Takıldı? UZMANLARA VE ANNELERE SOR (Tıkla)
Instagramda Bizi Takip Edin ! (Tıkla)
Dertleşmek İstiyorsan Aramıza Katıl ! (Tıkla)

Annemce

Annemce yazar ekibi, kadın ve çocuk sağlığı, hamilelik, bebek sağlığı, kısırlık ve tüp bebek konularında tecrübe ve bilgi sahibi alanında uzman kişilerden oluşmaktadır.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu