Çocuk

Çocuklarda Diş Gıcırdatması Neden Olur? Nasıl Geçer?

Bazen çene kasları anormal biçimde kasılarak gündüzleri diş sıkmaya, geceleri ise gıcırdamaya neden olurlar. Vücudumuzun herhangi bir bölümünü hareket ettirebilmek için gereksinim duyduğumuz eklemler, iki kemiğin birleştiği yerlerde bulunur. Kemikleri bir arada tutan bağlar ve kasların yanı sıra bazı eklemlerde ekleme yakın yerlerde kemiklerin uç kısımlarını örten düzgün bir kıkırdak doku, bazılarında ise iki kemik arasında menisk adı verilen bir oluşum bulunur. Böylece iki kemik birbirini zedelemez.

Genellikle bu oluşumları çevreleyen bir kapsül ve arada amortisör görevi gören bir sıvı bulunur. Çene eklemi (TME) vücudumuzun baş bölümünde yer alan tek eklemdir. Başı oluşturan kemikler içlerine yerleşmiş, vücudumuzu yöneten ve hayati önem taşıyan beyini korumak amacıyla bütün vücuttan farklı olarak kemikleşmişlerdir. Çene eklemi ise altçene kemiği ile kafatasının yan duvarını oluşturan temporal kemiklerin birleşmesiyle oluşur. Bu denli önemli bir bölgede bulunan çene ekleminin bazı özellikleri olmalıdır.

Çene eklemini özel kılan nedir?

İnsanoğlunun biyolojik gelişimini düşünerek soruyu yanıtlamaya çalışalım. Yeni doğmuş bir bebeğin sahip olduğu ilkel reflekslerden biri de emme refleksidir. Bu refleksi sağlayan çene eklemidir. Bebek yaklaşık 6 ay sonra süt dişlerini sürmeye başlar ve dişleriyle birlikte çiğnemeyi öğrenir.

Çiğneme işlevini yerine getirmesini sağlayan yine çene eklemidir. Daha sonra bebek büyüklerle “iletişim kurma” çabasına girer ve ilk sözcükleri söyler. Konuşabilmek için de çene eklemi kullanılır. Yani çene eklemi, yutkunma, çiğneme, konuşma gibi günlük yaşamımızın oldukça önemli fonksiyonlarını yerine getirmemizi sağlar. Ayrıca vücuttaki diğer eklemlerden farklı olarak bir yandan çeneyi açıp kapatmamızı sağlayan menteşe hareketini yaparken, diğer yandan da bir miktar içe – dışa doğru hareket etmesine olanak tanır. İşte çene eklemini özel kılan, bu iki hareket şekline izin vermesidir.

Çene eklemini oluşturan yapılar

Çene eklemini oluşturan kemiklerin beyne komşuluk eden ve kafatasının yan bölümünde bulunan temporal kemik ile altçene kemiği olduğunu belirtmiştik. Altçene kemiği sağda ve solda olmak üzere iki çene eklemine bağlanır. Kemiklerin arasında yastık görevi gören ve sinir hücrelerini içermeyen disk bulunur. Bu nedenle yemek yeme, konuşma gibi fonksiyonlar sırasında ağrı duyulmaz. Diski altçene kemiğine bağlayan bağlar ile arada kaymayı sağlayan sıvı ve hepsini çevreleyen kapsül bulunur. Kapsüle ve çene kemiğine ise altçeneyi hareket ettirmemizi sağlayan kaslar yapışırlar.

Çocuklarda çene eklemi hastalıkları

Genel olarak vücuttaki eklemlerin hastalıkları, yaptıkları fonksiyonla ilişkilidir. Örneğin futbolcuların genellikle diz ve ayak bileği eklemleri hastalanır. Çene ekleminin yerine getirdiği fonksiyonlar ise yutkunma, çiğneme ve konuşma idi. Çiğnemede ağza alınan gıdaların sertliği, dişlerin birbiriyle karşılıklı ilişkisi rol oynar.

Çekilmiş bir dişin yerine protez konmaması durumunda yan taraflardaki ve karşıt arktaki dişler boşluğa doğru yer değiştirmeye başlar ve zamanla çiğneme sırasında eklemde mikro travma etkisi yaparlar. Bu mikro travmalar kişinin dokularının tolerans düzeyine bağlı olarak eklemde hasar oluşturabilir de, oluşturmayabilir de. Ancak bu noktada önemli olan bir unsur da kasların uyumudur. Çeneyi hareket ettiren kaslar bir orkestra uyumu içinde çalışırlar.

Yer değiştirmiş bir diş nedeniyle kasılma modelini değiştiren bir kas, diğer kasların da uyumunu bozar. Bazen kaslar anormal biçimde kasılarak gündüzleri diş sıkmaya, geceleri ise gıcırdamaya neden olurlar. Genellikle bu olay bireylerin günlük yaşamlarındaki stresle ilişkilidir. Yani çene ekleminde hastalık yaratan etkenler, bir tek dişin kaybedilmesinden kaynaklanabileceği gibi, kasların hastalığı, çeneye gelen bir darbe, stres, gut hastalığı veya romatizma olabilir. Genellikle hastalığa sebep olan faktörler birden fazladır ve iç içe geçmiş durumdadır.

Çocuklarda Diş Gıcırdatması Tedavisi

Etkili tedaviyi gerçekleştirmek için hastalığı yaratan sebebi iyi saptamak gerekir. Dişler arası uyumsuzluğun sebep olduğu mikro travmalar ve anormal kas kasılmaları etken ise alt çene dişleri üzerine uygulanan splint adı verilen diş hekimliği apareyleri ile eklem hastalığına ayırıcı teşhis koymak ve kısmen tedavi etmek mümkündür.

Ağrı kesici ve kas gevşetici ilaçlar ağrıyı gidermede yardımcı olabileceği gibi günlük yaşamdaki stresten kaynaklanan durumlarda sakinleştirici ilaç, çene eklemini tutan romatizma durumlarında antienflamatuar ilaçlar alınabilir. Dokulardaki kan dolaşımını artırmaya yönelik isi tedavisi, dokuda uyuşturucu etki yaratmayı amaçlayan soğuk tedavisi ve ilgili kasa yönelik egzersizler ise fizik tedavi kapsamına giren yaklaşımlardır. Ayrıca günümüzde modern tip tarafından kabul görmeye başlayan doğu felsefesini içeren akupunktur, hipnoz, transandantal meditasyon ve gevşeme tedavileri de çene eklemi hastalıklarının tedavisinde kullanılabilmektedir.

Önlemler

Bireysel olarak öncelikle stresin yoğun olduğu dönemlerde diş sıkmaktan kaçınmalıyız. Eğer bilinçsizce gece diş gıcırdatıyorsak gece plağı ismi verilen ve dişler arasında tampon görevi gören, diş hekimlerince uygulanan apareylerden takmalıyız. Ağzımızda eksik diş varsa bunları protez uygulamaları ile gidermeli, romatizmal bir durum söz konusu ise fizik tedavi ve ilaç kullanımı ile hastalığın ilerlemesini önlemeliyiz.

Sağlıcakla Kalın.

#Yıldız Vermeyi Unutmayın!
[Toplam: 0 Ortalama: 0]
Değerli Ziyaretçimiz, aklınıza takılan sorulara hızlı bir cevap almak için, annelere sor bölümünü, Diğer annelerle iletişim kurmak, sosyalleşmek için annemce sosyal forum bölümünü kullanabilirsiniz.
Aklınamı Takıldı? Annelere Sor (Tıkla)
Sosyal Annelere Katıl (Forum)

Annemce Yazar Ekibi

Annemce yazar ekibi, kadın ve çocuk sağlığı, hamilelik, bebek sağlığı, kısırlık ve tüp bebek konularında tecrübe ve bilgi sahibi alanında uzman kişilerden oluşmaktadır.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu
Kapalı