Bebek

Bebeğin Emme Alışkanlığı ve Emme Refleksi

Bebek emme refleksiyle doğar. Emme refleksi başlangıçta bebeğin besin gereksinimini sağlarken, zamanla rahatlamasına, uykuya dalmasına, zevk almasına, yabancı cisimleri algılayabilmesine de yardımcı olur. Yeni doğan bebek açlığını, yalnız emerek giderebilir. Emme yerine kaşıkla beslenebilmesi için, sinir ve sindirim işlevinin olgunlaşması gerekir. İler bebeğin olgunlaşma süresi farklıdır. Bu nedenle kaşıkla beslenmeye geçiş bebekten bebeğe farklılık gösterir.

Bebek 4 – 6 aylık olana kadar, dilinin üzerine bir şey konulduğunda, dilini dışa doğru çıkarına refleksi vardır. Bu refleks kaybolana kadar bebeğe kaşıkla bir şey yedirmek çok zordur. Bebek daha anne karnındayken parmağını, elini, hatta ayağını emerek ilk emme egzersizlerini yapar. Böylelikle emmeye hazır olarak doğar. Anne karnında kuvvetli ya da uzun süre elini – parmağını emen bazı bebekler, yanık izine benzer, içi su dolu emme kabarcıklarıyla dünyaya gelirler. Bazı anne ve babalar bu izin sezaryen veya doğum esnasında neşter ya da benzeri bir şekilde oluştuğunu düşünerek, yanlışlıkla doğum doktoru ve ebeyi suçlarlar. Doğumdan sonra ilk bir yaşa kadar bazen dil ve dudaklar üzerinde emme kabarcıkları gelişebilir, tamamen zararsızdır, iz bırakmadan düzelirler.

Bebeğin Emme Refleksi Doğasında Vardır

Meme ucu bebeğin yanağına ya da ağzına değdiğinde, bebek arama refleksiyle ağzını açar ve meme ucunu emmeye başlar. Bebek, ilk birkaç denemede emmekten çok, ağız içinde meme ucuyla oynar. Henüz diş etleri, damağı ve dilinin yardımıyla yeterli vakum etkisi yaratamaz. Ancak kısa sürede doğru emmeyi öğrenir. Anne memesini emebilmesi için, bebek meme ucunu damakla dili arasına sıkıştırabilmelidir.

Oysa biberonla beslenme, bebek için çok daha kolaydır, çene hareketleri tek başına mamayı boşaltmak için yeterlidir. Bu nedenle hayatın ilk günlerinde emzik, şekerli su ya da biberon verilen bebekleri emzirmek büyük sorun yaratabilir. Çünkü bu bebekler dilleri ve yumuşak damaklarıyla vakum etkisi oluşturmadan, yalnızca çene hareketleriyle emmeye çalışırlar. Bebek dilini kullanmasını öğrenene kadar uğraşmak gerekir.

İki tür emme vardır: Yukarıda bahsettiğimiz beslenmeyi sağlayan emme, diğeri ise rahatlatan, sakinleştiren, ruhsal doyum sağlayan emme. Beslenmeyi sağlayan emme, bebeğin hayatta kalabilmesi için gereklidir. Ancak bebeklerin yüzde 80’den fazlası karnı aç değilken de bir şeyler emmek isterler. Anne memesindeki tüm sütü boşaltmalarına rağmen, aldıkları güven duygusu, tatmin ve haz nedeniyle emmeye devam ederler. Bu tür emme beslenme amacı taşımaz. İlk 6 ay çok belirgindir, 18’inci aya doğru giderek azalır. Ruhsal doyum sağlayan bu emme süresi ve miktarı, bebekten bebeğe farklılık gösterir. En sık emilen başparmaktır, bunu sırasıyla emziği, elbisesi, oyuncağı, eldiveni, yastığı gibi çeşitli objeler takip eder. Bazı bebekler ise anne memesini emzik gibi kullanırlar.

Bebeğin Parmağını Emmesi Çok Rahatlatıcıdır

Bebeğin emme gereksinimini gidermek için kendi parmağı en uygun olmasına karşın, çoğu anne baba parmak emme alışkanlığının ileri yaşlara kadar devam edebileceğini düşünerek, bebeğin parmak emmesinden rahatsız olarak, engeller. Ayrıca parmak emmenin diş ve çene yapısını bozmasından ve parmakta kozmetik sorunlar gelişmesinden endişelenirler.

Halbuki altı yaş civarında kalıcı dişler çıkana kadar parmak emme, diş ve çene yapısını bozmaz. Ancak kalıcı dişler çıktıktan sonra emzik gibi parmak emme alışkanlığı da damak ve diş yapısını bozar. Parmak emme son derece doğaldır, bebeğe zararı yoktur. Anne – baba ve diğer aile büyükleri baskı yapmadığı ya da engellemediği taktirde, alışkanlığa dönmez, zamanla kendiliğinden vazgeçilir.

Çoğu bebek ikinci yaş civarında parmak emmeyi bırakır. Daha ileriki yaşlara kadar sürdürenler de beş – altı yaş civarında kendiliğinden bırakırlar. Bebek gece yarısı uyanınca ya da emmek istediği zaman kolaylıkla parmağını bulur, gülümsemek, sesler çıkarmak ya da ağlamak istediği zamanlarda ise ağzından çeker. Emzik gibi doğal olmayan araçlar ise bebeği gerek verilmesi, gerekse de çıkarılması için sürekli anne babaya bağımlı kılar. Emzik ile uyarmaya ya da uykuya dalmaya alıştırılan bebekler gece yarısı uyandıklarında, emzik ağızlarında değilse biri gelip emziği verene kadar ağlarlar. Kendi kendilerine uyumaya alışan ve parmağını emen bebekler ise gece yarısı uyanırlarsa, kimseyi uyandırmadan tekrar uyuyabilirler.

Bebeğin parmağını emmesi sizi rahatsız ediyorsa, ilk iki ay boyunca parmağının yerine emzik verirseniz, emziğe alışır. Ancak anne sütü miktarının yeterli düzeye ulaşmasını sağlamak için, ilk iki hafta emzik vermeyin. Bu dönemde bebeğin açlık dışındaki emme ihtiyacını karşılamak amacıyla, emzik yerine anne memesi verilirse, süt oluşumu artar.

Emzik alırken tek parça ve en az üç santimetre olanlar seçilmelidir.

Silikon olanlar kauçuklardan daha dayanıklıdır. Kaynatılabilir, bulaşık ya da sterilizasyon makinasına konulabilir. Diş ve damak yapısını bozmayan ortodontik tip emzikleri, bazı bebekler sevemez. Zaten bu tür emzikler dört yaşından sonra da emme alışkanlığını sürdüren çocuklara önerilmektedir. Emziğini hiçbir zaman oyun parkına, arabasına ya da yatağına tutturmayın. Aynı şekilde boynuna iple ya da zincirle asmayın. Bunlar boyun etrafında dolanarak, boğulmalara yol açabilir.

Anne memesi ya da günlük biberon sayısı azalmaya başladıktan sonra, bebeklerin emme gereksinimleri artar. Örneğin ilk üç ay hiç parmak emmeyen bebek, üçüncü ayda parmak emmeye başlayabilir. Bu dönemdeki bebekler buldukları her şeyi ağızlarına götürmekten zevk alırlar. Bebeklerde boğulmaya yol açabilecek küçük cisimler verilmemelidir.

İlk aylarda hiç emzik verilmeyen bebeklere daha sonra verilse bile, ilgi göstermezler, ret ederler, parmak emmeyi tercih ederler. Bu tür emme, çocuğun psikolojik bir sorunu olduğu ya da kendini güvensiz hissettiği anlamına gelmez. Bilakis emme gereksinimlerini karşılamış olan bebekler, yeterli oral (ağız) uyarı olarak, ruhsal doyuma ulaşırlar. Böyle çocuklarda psikolojik sorunlara daha az rastlanır.

Ayrıca emme ihtiyacı karşılanmış bebeklerin daha iyi kilo aldıkları ve geliştikleri de bilinmektedir. Bebek sıkılınca, kendi kendini oyalamaya ya da rahatlatmaya çalışınca veya uykusu gelince bir şeyler emmek ister. Bu emmeyi engellemek, ileride parmak emme alışkanlığının kalıcı olmasına yol açar.

Emzik Emmek Bir Alışkanlıktır

Bebek ilk ay boyunca bir şey emmek istediği zaman, kesinlikle engellenmemelidir. Ancak bebek her ağladığında, stresli olduğunda, canı sıkıldığında, ilgi ve şefkat istediğinde hemen emzik vermek yerine kucağa almak, sevdiği bir oyuncağı vermek, masal anlatmak ya da masaj yapmak daha iyi gelebilir.

Parmak emmeyi henüz keşfetmemiş bebeklere, çok ağlayıp emzik dışında hiçbir şekilde yatıştırılmadığı dönemlerde, rahatlayıp sakinleşmesi için emzik verilebilir. Emzik hem anne hem de bebek tarafından kolayca istismar edilir. Bebeğin emme gereksinimini karşılamak için satın alınan emzik, her ağladığında ilk başvurulan rahatlatma yöntemi oluverir.

Bebeği bir an önce uyutabilmek, telefonda, alışverişte ya da misafirler varken bir süre sessiz kalmasını sağlamak için emzik verilmesi ebeveynler tarafından sıkça yapılan istismarlara örnektir. Bebeğe emzik vermeden önce gerçekten bebeğin mi yoksa kendi ihtiyacınız için mi olduğunu gözden geçirin. Bebeklerin ağlama nedeni, her zaman emme gereksinimi ya da acıkmayla ilgili değildir. Bazı bebekler tok olsalar bile, memeyi ve biberonu reddetmezler. Bebek her ağladığında ya da hoşnutsuz olduğunda mama ya da emzik verilmesi ileride de hoşnutsuzluğunu gidermek için ağzına bir şeyi atma alışkanlığının gelişmesine

(örneğin, çikolata yeme, sigara içme), böylece gereksiz yere kilo almasına neden olur. Bebeğin hangi türde emdiğini kontrol etmek için elinizi iyice yıkadıktan sonra, tırnak kısmı bebeğin diline değecek şekilde işaret parmağınızı bebeğin ağzına sokmalısınız. Bebek aç olduğu için emiyorsa, parmağınızı dili ve yumuşak damağı arasında iyice kavrayarak, ritmik hareketlerle emdiğini ve parmağınızın boğazın arka kısımlarına doğru vakum gibi çekildiğini hissedersiniz. Bebek kendini rahatlatmak, sakinleşmek için emiyorsa, parmağınızı vakum etkisi oluşturmadan hafifçe emer, dilinin ucuyla oynar.

Sağlıcakla Kalın.


Aklınamı Takıldı? UZMANLARA VE ANNELERE SOR (Tıkla)
Instagramda Bizi Takip Edin ! (Tıkla)
Ay Ay Bebek Gelişim Evreleri

Annemce

Annemce yazar ekibi, kadın ve çocuk sağlığı, hamilelik, bebek sağlığı, kısırlık ve tüp bebek konularında tecrübe ve bilgi sahibi alanında uzman kişilerden oluşmaktadır.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu